Memur disiplin cezaları, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu kapsamında yürütülen soruşturma süreçleriyle birlikte kamu görevlilerinin mesleki geleceğini doğrudan etkileyen yaptırımlardır. Bu yazıda, memur disiplin cezası türlerini, sürecin nasıl işlediğini ve İstanbul – Kağıthane – Çağlayan bölgesinde avukat desteğiyle bu kararlara nasıl itiraz edilebileceğini özetliyoruz.
MEMUR DİSİPLİN CEZALARI SÜREÇLERİ
Her ülkenin sınırları içerisinde yaşayan nüfus, devletin temel varlık nedenini oluşturur ve kamu hizmeti devletin vatandaşlarına verdiği en önemli hizmettir. Kamu hizmetinin düzenli, etkili ve hukuka uygun biçimde yürütülmesi için memurlar özel bir statüye tabidir. Bu nedenle memurların hak, ödev, sorumluluk ve disiplin işlemleri 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ile düzenlenmiştir.
Disiplin hükümleri, memurların görevlerini yerine getirirken mevzuata uygun davranmalarını sağlamak için öngörülmüş; aykırı davranışlar için çeşitli disiplin cezaları belirlenmiştir. Uygulamada özellikle İstanbul avukat, Kağıthane avukat, Çağlayan avukat desteğiyle yürütülen disiplin savunmaları oldukça yaygındır.
Kanunda yer alan disiplin cezaları şunlardır:
1- Uyarma
2- Kınama
3- Aylıktan Kesme
4- Kademe İlerlemesinin Durdurulması
5- Devlet Memurluğundan Çıkarma
Aşağıda bütün disiplin cezaları, maddeleri bozulmadan ama daha profesyonel ve okunabilir hale getirilmiş biçimiyle yer almaktadır.
1- UYARMA CEZASI
Uyarma cezası, memura görevini yerine getirirken daha dikkatli olması gerektiğinin bildirilmesidir. En hafif disiplin yaptırımı olup, çoğunlukla temel çalışma düzenine ilişkin aksaklıklardan kaynaklanır. Uyarma cezasını gerektiren fiiller şunlardır:
- Verilen emir ve görevlerin tam ve zamanında yapılması, görev mahallinde belirlenen usul ve esaslara uyulması, görevle ilgili belge, araç ve gereçlerin korunması ve kullanılması hususlarında kayıtsızlık göstermek veya düzensiz davranmak.
- Özürsüz veya izinsiz şekilde göreve geç gelmek, erken ayrılmak veya görev mahallini terk etmek.
- Kurumca belirlenen tasarruf tedbirlerine uymamak.
- Usulsüz müracaat veya şikâyette bulunmak.
- Devlet memuru vakarına yakışmayan tutum ve davranışlarda bulunmak.
- Görevine veya iş sahiplerine karşı kayıtsızlık veya ilgisizlik göstermek.
- Belirlenen kılık ve kıyafet kurallarına aykırı davranmak.
- Görevin iş birliği içinde yapılması ilkesine aykırı davranmak.
2- KINAMA CEZASI
Kınama cezası, memurun görev ve davranışlarında kusurlu olduğunun yazılı olarak bildirilmesidir. Uyarma cezasına göre daha ağırdır. Kınama cezasını gerektiren fiiller şunlardır:
- Verilen emir ve görevlerin tam ve zamanında yapılması, resmi belgelerin korunması, kullanılması ve bakımında kusurlu davranmak.
- Eş, reşit olmayan veya mahcur çocukların kazanç getirici faaliyetlerini zamanında bildirmemek.
- Görev sırasında amire karşı saygısız davranışlarda bulunmak.
- Hizmet dışında devlet memurunun itibar ve güven duygusunu zedeleyici davranışlarda bulunmak.
- Devlete ait araç, gereç ve benzeri eşyayı özel işlerinde kullanmak.
- Devlete ait belge veya eşyayı kaybetmek.
- İş arkadaşlarına, maiyetindeki personele veya iş sahiplerine kötü muamelede bulunmak.
- İş arkadaşlarına veya iş sahiplerine söz ya da hareketle sataşmak.
- Görev mahallinde genel ahlak ve edep dışı davranışlarda bulunmak; bu kapsamda uygunsuz yazı, işaret veya resimler yapmak.
- Verilen emirlere itiraz etmek.
- Borçlarını kasten ödemeyerek haklarında yasal takip başlatılmasına neden olmak.
- Kurumun huzur ve çalışma düzenini bozmak.
- Yetkisiz şekilde basına, ajanslara veya medya kuruluşlarına bilgi veya demeç vermek.
3- AYLIKTAN KESME CEZASI
Aylıktan kesme cezası, memurun brüt aylığından 1/30 ile 1/8 oranında kesinti yapılmasını ifade eder. Bu ceza, daha ağır nitelikli kusurlu davranışlar için uygulanır. Gerektiren fiiller şöyledir:
- Kasıtlı olarak verilen emir ve görevleri tam ve zamanında yapmamak, görevle ilgili usul ve esaslara uymamak, resmi belge, araç ve gereçleri korumamak, bakımını yapmamak veya hor kullanmak.
- Özürsüz olarak 1–2 gün göreve gelmemek.
- Devlete ait resmi belge, araç veya gereçleri özel menfaat sağlamak amacıyla kullanmak.
- Görevle ilgili konularda yükümlü olunan kişilere yalan veya yanlış beyanda bulunmak.
- Görev sırasında amire sözlü saygısızlık etmek.
- Görev yeri sınırları içinde bir yerin izinsiz toplantı, tören veya benzeri amaçlarla kullanılmasına yardımcı olmak.
- Hizmet içinde devlet memurunun itibar ve güven duygusunu zedeleyici davranışlarda bulunmak.
4- KADEME İLERLEMESİNİN DURDURULMASI
Bu ceza, memurun bulunduğu kademede ilerlemesinin 1–3 yıl süreyle durdurulmasını ifade eder ve ağır disiplin yaptırımlarındandır. Gerektiren fiiller şunlardır:
- Göreve sarhoş gelmek veya görev yerinde alkollü içki içmek.
- Özürsüz ve kesintisiz 3–9 gün göreve gelmemek.
- Görevle ilgili olarak her ne suretle olursa olsun çıkar sağlamak.
- Amire veya maiyetindekilere karşı küçük düşürücü veya aşağılayıcı fiil ve hareketlerde bulunmak.
- Görev yeri sınırları içerisinde bir yerin izinsiz toplantı, tören vb. amaçlarla kullanılmasına izin vermek veya kullandırmak.
- Gerçeğe aykırı rapor veya belge düzenlemek.
- Ticaret yapmak veya memurlara yasaklanan kazanç getirici faaliyetlerde bulunmak.
- Görev yerine getirilirken dil, ırk, cinsiyet, siyasi düşünce vb. ayrım yapmak veya kişilerin yarar/zararını gözeten davranışlarda bulunmak.
- Belirlenen sürelerde mal bildiriminde bulunmamak.
- Açıklanması yasaklanan bilgileri açıklamak.
- Amire, iş arkadaşına veya iş sahiplerine hakaret veya tehditte bulunmak.
- Diplomatik statüden yararlanarak yurt dışında ödeme gücünün üzerinde borçlanmak veya borcunu ödemeden yurda dönmek.
- Siyasi parti yararına veya zararına fiilen faaliyette bulunmak.
5- DEVLET MEMURLUĞUNDAN ÇIKARMA
En ağır disiplin cezasıdır ve memurun bir daha devlet memurluğuna alınmamak üzere görevine son verilmesini ifade eder. Gerektiren fiiller şu şekildedir:
- İdeolojik veya siyasi amaçlarla kurumun huzur ve çalışma düzenini bozmak; boykot, işgal, engelleme, işi yavaşlatma, grev gibi eylemlere katılmak, teşvik etmek veya desteklemek.
- Yasaklanmış yayınları veya siyasi/ideolojik bildirileri basmak, çoğaltmak, dağıtmak veya kurum içinde teşhir etmek.
- Siyasi partiye üye olmak.
- Özürsüz olarak bir yılda toplam 20 gün göreve gelmemek.
- Savaş, afet veya olağanüstü hâllerde verilen görevleri yapmamak.
- Amirlere, iş sahiplerine veya memurlara fiili saldırıda bulunmak.
- Memurlukla bağdaşmayacak derecede yüz kızartıcı ve utanç verici davranışlarda bulunmak.
- Gizli bilgileri yetkisiz biçimde açıklamak.
- Siyasi veya ideolojik sebeplerle aranan kişileri görev mahallinde gizlemek.
- Yurt dışında devletin itibarını zedeleyecek davranışlarda bulunmak.
- 5816 sayılı Kanuna aykırı fiiller işlemek.
- Terör örgütleriyle iş birliği yapmak, bu örgütlere yardım etmek, kamu kaynaklarını bu amaçla kullanmak veya propagandasını yapmak.
DİSİPLİN CEZASI VERMEYE YETKİLİ AMİR VE KURULLAR
- Uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezaları: Disiplin amirleri tarafından,
- Kademe ilerlemesinin durdurulması cezaları: Valiler tarafından,
- Devlet memurluğundan çıkarma cezası: Yüksek Disiplin Kurulu tarafından verilir.
Bu süreçlerde birçok memur, hukuki hataya düşmemek adına İstanbul avukat veya Kağıthane avukat desteği almaktadır.
ZAMANAŞIMI
- Uyarma, kınama, aylıktan kesme ve kademe ilerlemesinin durdurulması cezalarında 1 ay içinde disiplin soruşturmasına başlanmalıdır.
- Devlet memurluğundan çıkarma cezalarında soruşturmaya başlama süresi 6 aydır.
- Disiplin cezasına konu fiilin işlendiği tarihten itibaren her hâlükârda 2 yıl içinde zamanaşımı doğar.
Diğer Makalelerimize Ulaşmak İçin Linke Tıklayabilirsiniz.
Diğer Makalelerimize Ulaşmak İçin Linke Tıklayabilirsiniz.
DEVLET MEMURUNUN SAVUNMA HAKKI
Devlet memurunun savunması alınmadan disiplin cezası verilemez. Memura en az 7 gün süre verilir; bu süre içinde savunma yapılmazsa savunma hakkı düşer. Bu süreç, uygulamada en çok Çağlayan avukat – İstanbul avukat desteğiyle yürütülen bölümlerden biridir.
DİSİPLİN CEZASINA İTİRAZ
- Uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezalarına karşı: Disiplin Kuruluna,
- Kademe ilerlemesinin durdurulması cezasına karşı: Yüksek Disiplin Kuruluna,
tebliğden itibaren 7 gün içinde itiraz edilebilir.
Devlet memurluğundan çıkarma cezasına itiraz yolu bulunmamakla birlikte, bu ceza idare mahkemesinde 60 gün içinde iptal davasına konu edilebilir.
AVUKAT GÖRÜŞÜ (TAŞÇI HUKUK BÜROSU)
Memur disiplin süreçleri, şekil şartlarına son derece sıkı bağlıdır. Savunma hakkının usule uygun tanınmaması, zamanaşımı sürelerine uyulmaması veya disiplin amirinin yetkisiz olması gibi hususlar, verilen cezanın iptal edilmesine sebep olabilmektedir. Bu nedenle soruşturma açıldığı andan itibaren sürecin doğru yönetilmesi büyük önem taşır.
Taşçı Hukuk Bürosu olarak;
- savunma dilekçelerinin hazırlanması,
- soruşturma sürecinin takibi,
- disiplin cezasına itiraz,
- devlet memurluğundan çıkarma işlemlerine karşı iptal davaları
konularında profesyonel hukuki destek sağlamaktayız.
Bu linkten bize ulaşabilirsiniz : https://www.tasci.av.tr/iletisim/
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Memur disiplin cezaları nelerdir?
Uyarma, kınama, aylıktan kesme, kademe ilerlemesinin durdurulması ve devlet memurluğundan çıkarma olmak üzere beş disiplin cezası vardır.
Disiplin cezası verilmeden önce savunma alınması zorunlu mudur?
Evet. Memurun savunması alınmadan disiplin cezası verilemez; memura en az 7 gün savunma süresi tanınır.
Disiplin cezasına karşı nasıl itiraz edilir?
Uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezalarında Disiplin Kuruluna; kademe ilerlemesinin durdurulması cezasında Yüksek Disiplin Kuruluna 7 gün içinde itiraz edilebilir. Memurluktan çıkarma cezası için idare mahkemesinde 60 gün içinde dava açılır.
Disiplin cezalarında zamanaşımı süresi nedir?
Fiilin işlendiği tarihten itibaren en geç 2 yıl içinde zamanaşımı gerçekleşir. Ayrıca soruşturmaya başlama süreleri her ceza türünde farklı düzenlenmiştir.
Disiplin cezası sicilden silinebilir mi?
Uyarma ve kınama cezaları 5 yıl; aylıktan kesme ve kademe ilerlemesinin durdurulması cezaları ise 10 yıl sonra sicilden silinebilir.
Disiplin soruşturmasında avukatla çalışmak gerekir mi?
Zorunlu olmasa da süreç oldukça teknik olduğundan birçok memur İstanbul, Kağıthane ve Çağlayan bölgesinde avukat desteği almaktadır.
Memurluktan çıkarma cezasına karşı ne yapılabilir?
İdari itiraz yolu yoktur; kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açılabilir.

Henüz yorum yok.